Ιμμάνουελ Καντ

ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΕΝΟΣ ΑΛΑΦΡΟΪΣΚΙΩΤΟΥ ΕΠΕΞΗΓΗΜΕΝΑ ΜΕΣΑ ΑΠΌ ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΦΥΣΙΚΗΣ

Εισαγωγή, μετάφραση, σημειώσεις: Στέλιος Γκαδρής

(Δοκίμια - Μελέτες, Ευμενείς έλεγχοι, Νέες εκδόσεις)

«Η παιγνιώδης σοβαρότητα του ύφους του σύντομου αυτού έργου αφήνει τον αναγνώστη σε αμφιβολία σχετικά με το εξής: Είχε πρόθεση ο κ. Kant να καταστήσει περίγελο τη μεταφυσική ή αξιόπιστο τον πνευματισμό;» (Μ. Mendelssohn)

Η παραπάνω αναφορά του Mendelssohn συνοψίζει και τον ερμηνευτικό τρόπο που έχει προσλάβει η καντιανή βιβλιογραφία τα Όνειρα ενός αλαφροΐσκιωτου επεξηγημένα μέσα από τα όνειρα της μεταφυσικής (1766). Πρόκειται άραγε για μια αντιμεταφυσική πραγματεία που γελοιοποιεί όχι μόνο τη μεταφυσική (όπως υποστηρίζει ο Mendelssohn), αλλά και τον ίδιο τον συγγραφέα της (όπως θα υποστηρίξει τον 20ό αιώνα ο Cassirer). Ή μήπως πρόκειται για μια σοβαρή ενασχόληση του Kant με τον κόσμο των πνευμάτων, ενασχόληση που δεν μαρτυρεί μόνον το ειλικρινές ενδιαφέρον του για τον μυστικισμό, αλλά επιπλέον επιτρέπει να ανιχνεύσουμε και μια ενδεχόμενη επίδρασή του στο έργο του;


Σε μια ανελέητη σάτιρα, όχι μόνον του μυστικισμού (στο πρόσωπο του Swedenborg), αλλά κυρίως της μεταφυσικής, τα Όνειρα ενός αλαφροΐσκιωτου επεξηγημένα μέσα από τα όνειρα της μεταφυσικής, εν είδει μιας διανοητικής αυτοβιογραφίας, μας συστήνουν έναν Kant πέρα από την καθιερωμένη εικόνα, την εικόνα δηλαδή του φιλοσόφου του Διαφωτισμού, ο οποίος χρησιμοποιεί στρυφνή και τεχνική γλώσσα προκειμένου να θεμελιώσει στέρεα την κριτική φιλοσοφία. Αντίθετα, στα Όνειρα η γλώσσα μεταμφιέζεται, πότε είναι ανάλαφρη και πότε σοβαρή, αναγκάζοντάς μας να ερμηνεύσουμε τις προθέσεις του συγγραφέα, παρά να επικεντρωθούμε σε ενδεχόμενα επιχειρήματα. Η ερμηνεία εντέλει των προθέσεων του Kant θα καθορίσει και το νόημα του κειμένου.

ISBN 978-618-5076-35-1
Σελίδες 200
Τιμή 16,5€

Ιμμάνουελ Καντ

Ιμμάνουελ Καντ

Ο Immanuel Kant (1724-1804) θεωρείται ο σημαντικότερος φιλόσοφος των νέων χρόνων, σφραγίζοντας την εξέλιξη της φιλοσοφικής σκέψης έως και σήμερα. Οι τρεις κριτικές του, Η κριτική του καθαρού λόγου (1η έκδ. 1781, 2η έκδ. 1787), Η κριτική του πρακτικού λόγου (1788) και Η κριτική της κριτικής δύναμης (1790) καθόρισαν την κατεύθυνση της θεωρητικής και ηθικής φιλοσοφίας και της αισθητικής αντίστοιχα, κυρίως όμως αναπροσανατόλισαν το φιλοσοφικό εγχείρημα στοιχίζοντάς το αποκλειστικά προς το ανθρώπινο υποκείμενο, την ελευθερία και τον λόγο. Η επίδραση του Kant, ως κατεξοχήν φιλόσοφου του Διαφωτισμού, υπήρξε σημαντική για τη χειραφέτηση του ανθρώπου, την απελευθέρωσή του από τα δεσμά των προκαταλήψεων και την ανάδειξη της ελευθερίας, και κυρίως της αυτονομίας, του υποκειμένου. Ταυτόχρονα διεύρυνε το πεδίο της φιλοσοφίας ερευνώντας πλήθος αντικειμένων όπως η σημασία του δημόσιου χώρου, η ελευθερία της έκφρασης, ο κοσμοπολιτισμός, η ανθρωπολογία, η παιδαγωγική, η γεωγραφία κ.λπ.. – όλα συνυφασμένα με τον άνθρωπο και τον κόσμο του. Πέρα από τις τρεις κριτικές, τα κυριότερα έργα του Kant είναι: Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών (1785), Η θρησκεία εντός των ορίων του λόγου και μόνον (1790), Προς την αιώνια ειρήνη (1795), Μεταφυσική των ηθών (1797), Περί της διένεξης των σχολών (1798), Ανθρωπολογία από μια άποψη πραγματολογική (1798).

Close